{"id":15373,"date":"2025-09-21T10:30:02","date_gmt":"2025-09-21T02:30:02","guid":{"rendered":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/?post_type=blog&#038;p=15373"},"modified":"2025-09-21T10:30:36","modified_gmt":"2025-09-21T02:30:36","slug":"contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu","status":"publish","type":"blog","link":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/","title":{"rendered":"Contoh Silabus Ringkas Mata Kuliah &#8220;Pengantar Filsafat Ilmu&#8221;"},"content":{"rendered":"<p>Oleh: <em><strong>Muhammad Farid Wajdi<\/strong><\/em> *)<\/p>\n<p><strong>BLOGGURU<\/strong> &#8211; Anda seorang dosen pascasarjana yang mengasuh Mata Kuliah &#8220;Pengantar Filsafat Ilmu&#8221;? ataukah Anda seorang mahasiswa Pascasarjana yang sedang mengikuti atau mengambil mata kuliah &#8220;Pengantar Filsafat Ilmu&#8221;? Nah, untuk memudahkan konsistensi pembelajaran dalam mengakrabi Mata Kuliah ini, sebaiknya mengikuti Silabus Ringkas dibawah ini.<\/p>\n<p><strong data-start=\"176\" data-end=\"207\">Silabus Ringkas Mata Kuliah<\/strong><\/p>\n<p>Mata Kuliah : Pengantar Filsafat Ilmu (2\u20133 SKS)<\/p>\n<p>Semester : Awal\/Tengah (sesuai kurikulum)<\/p>\n<p>Prasyarat : &#8211;<\/p>\n<p>Dosen Pengampu : &#8211;<\/p>\n<p><strong data-start=\"377\" data-end=\"402\">Deskripsi Mata Kuliah<\/strong><\/p>\n<article class=\"text-token-text-primary w-full focus:outline-none scroll-mt-[calc(var(--header-height)+min(200px,max(70px,20svh)))]\" dir=\"auto\" tabindex=\"-1\" data-turn-id=\"request-WEB:52628bf5-1ae3-4952-be6e-c2ce4edcc42a-1\" data-testid=\"conversation-turn-4\" data-scroll-anchor=\"false\" data-turn=\"assistant\">\n<div class=\"text-base my-auto mx-auto [--thread-content-margin:--spacing(4)] thread-sm:[--thread-content-margin:--spacing(6)] thread-lg:[--thread-content-margin:--spacing(16)] px-(--thread-content-margin)\">\n<div class=\"[--thread-content-max-width:40rem] thread-lg:[--thread-content-max-width:48rem] mx-auto max-w-(--thread-content-max-width) flex-1 group\/turn-messages focus-visible:outline-hidden relative flex w-full min-w-0 flex-col agent-turn\" tabindex=\"-1\">\n<div class=\"flex max-w-full flex-col grow\">\n<div class=\"min-h-8 text-message relative flex w-full flex-col items-end gap-2 text-start break-words whitespace-normal [.text-message+&amp;]:mt-5\" dir=\"auto\" data-message-author-role=\"assistant\" data-message-id=\"e1f92a19-28d6-41fb-9b4b-4568c2d089f3\" data-message-model-slug=\"gpt-5\">\n<div class=\"flex w-full flex-col gap-1 empty:hidden first:pt-[3px]\">\n<div class=\"markdown prose dark:prose-invert w-full break-words light markdown-new-styling\">\n<p data-start=\"405\" data-end=\"772\">Mata kuliah ini membahas dasar-dasar filsafat ilmu, meliputi pengertian, hakikat, ciri, dan dimensi ilmu; hubungan ilmu dengan filsafat, agama, dan masyarakat; sejarah perkembangan filsafat ilmu; metode ilmiah; serta peranan ilmu dalam kehidupan. Mahasiswa diharapkan mampu berpikir kritis, reflektif, dan sistematis dalam memahami dan menggunakan ilmu pengetahuan.<\/p>\n<p data-start=\"405\" data-end=\"772\"><strong data-start=\"783\" data-end=\"827\">Capaian Pembelajaran (Learning Outcomes)<\/strong><\/p>\n<p data-start=\"830\" data-end=\"883\">Setelah mengikuti mata kuliah ini, mahasiswa mampu:<\/p>\n<ol data-start=\"884\" data-end=\"1311\">\n<li data-start=\"884\" data-end=\"936\">\n<p data-start=\"887\" data-end=\"936\">Menjelaskan pengertian, ciri, dan hakikat ilmu.<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"937\" data-end=\"1002\">\n<p data-start=\"940\" data-end=\"1002\">Memahami dimensi ontologi, epistemologi, dan aksiologi ilmu.<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"1003\" data-end=\"1086\">\n<p data-start=\"1006\" data-end=\"1086\">Menguraikan sejarah perkembangan filsafat ilmu dari klasik hingga kontemporer.<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"1087\" data-end=\"1147\">\n<p data-start=\"1090\" data-end=\"1147\">Mengkritisi metode ilmiah dan penerapannya dalam riset.<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"1148\" data-end=\"1224\">\n<p data-start=\"1151\" data-end=\"1224\">Merefleksikan hubungan ilmu dengan nilai, etika, agama, dan masyarakat.<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"1225\" data-end=\"1311\">\n<p data-start=\"1228\" data-end=\"1311\">Menunjukkan sikap kritis, terbuka, dan bertanggung jawab dalam memanfaatkan ilmu.<\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<p data-start=\"1228\" data-end=\"1311\"><strong data-start=\"1322\" data-end=\"1356\">Pokok Bahasan \/ Rencana Materi<\/strong><\/p>\n<div class=\"_tableContainer_1rjym_1\">\n<div class=\"group _tableWrapper_1rjym_13 flex w-fit flex-col-reverse\" tabindex=\"-1\">\n<table class=\"w-fit min-w-(--thread-content-width)\" style=\"height: 522px;\" width=\"827\" data-start=\"1360\" data-end=\"2853\">\n<thead data-start=\"1360\" data-end=\"1407\">\n<tr data-start=\"1360\" data-end=\"1407\">\n<th data-start=\"1360\" data-end=\"1369\" data-col-size=\"sm\">Minggu<\/th>\n<th data-start=\"1369\" data-end=\"1385\" data-col-size=\"sm\">Topik Bahasan<\/th>\n<th data-start=\"1385\" data-end=\"1397\" data-col-size=\"md\">Sub-Pokok<\/th>\n<th data-start=\"1397\" data-end=\"1407\" data-col-size=\"sm\">Metode<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody data-start=\"1456\" data-end=\"2853\">\n<tr data-start=\"1456\" data-end=\"1549\">\n<td data-start=\"1456\" data-end=\"1460\" data-col-size=\"sm\">1<\/td>\n<td data-start=\"1460\" data-end=\"1479\" data-col-size=\"sm\">Pengantar Kuliah<\/td>\n<td data-start=\"1479\" data-end=\"1529\" data-col-size=\"md\">Ruang lingkup filsafat ilmu, tujuan mempelajari<\/td>\n<td data-start=\"1529\" data-end=\"1549\" data-col-size=\"sm\">Ceramah, diskusi<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"1550\" data-end=\"1633\">\n<td data-start=\"1550\" data-end=\"1554\" data-col-size=\"sm\">2<\/td>\n<td data-start=\"1554\" data-end=\"1569\" data-col-size=\"sm\">Hakikat Ilmu<\/td>\n<td data-start=\"1569\" data-end=\"1618\" data-col-size=\"md\">Definisi ilmu, pengetahuan, perbedaan keduanya<\/td>\n<td data-start=\"1618\" data-end=\"1633\" data-col-size=\"sm\">Tanya jawab<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"1634\" data-end=\"1738\">\n<td data-start=\"1634\" data-end=\"1638\" data-col-size=\"sm\">3<\/td>\n<td data-start=\"1638\" data-end=\"1668\" data-col-size=\"sm\">Ciri dan Karakteristik Ilmu<\/td>\n<td data-start=\"1668\" data-end=\"1721\" data-col-size=\"md\">Rasional, empiris, sistematis, objektif, universal<\/td>\n<td data-start=\"1721\" data-end=\"1738\" data-col-size=\"sm\">Diskusi kasus<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"1739\" data-end=\"1825\">\n<td data-start=\"1739\" data-end=\"1743\" data-col-size=\"sm\">4<\/td>\n<td data-start=\"1743\" data-end=\"1762\" data-col-size=\"sm\">Dimensi Ontologi<\/td>\n<td data-start=\"1762\" data-end=\"1811\" data-col-size=\"md\">Objek material &amp; formal ilmu, hakikat realitas<\/td>\n<td data-start=\"1811\" data-end=\"1825\" data-col-size=\"sm\">Presentasi<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"1826\" data-end=\"1913\">\n<td data-start=\"1826\" data-end=\"1830\" data-col-size=\"sm\">5<\/td>\n<td data-start=\"1830\" data-end=\"1853\" data-col-size=\"sm\">Dimensi Epistemologi<\/td>\n<td data-start=\"1853\" data-end=\"1899\" data-col-size=\"md\">Sumber &amp; cara memperoleh pengetahuan ilmiah<\/td>\n<td data-start=\"1899\" data-end=\"1913\" data-col-size=\"sm\">Studi teks<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"1914\" data-end=\"1990\">\n<td data-start=\"1914\" data-end=\"1918\" data-col-size=\"sm\">6<\/td>\n<td data-start=\"1918\" data-end=\"1938\" data-col-size=\"sm\">Dimensi Aksiologi<\/td>\n<td data-start=\"1938\" data-end=\"1979\" data-col-size=\"md\">Nilai, etika, tujuan, dan manfaat ilmu<\/td>\n<td data-start=\"1979\" data-end=\"1990\" data-col-size=\"sm\">Diskusi<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"1991\" data-end=\"2084\">\n<td data-start=\"1991\" data-end=\"1995\" data-col-size=\"sm\">7<\/td>\n<td data-start=\"1995\" data-end=\"2021\" data-col-size=\"sm\">Sejarah Filsafat Ilmu I<\/td>\n<td data-start=\"2021\" data-end=\"2070\" data-col-size=\"md\">Filsafat Yunani klasik hingga abad pertengahan<\/td>\n<td data-start=\"2070\" data-end=\"2084\" data-col-size=\"sm\">Presentasi<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"2085\" data-end=\"2170\">\n<td data-start=\"2085\" data-end=\"2089\" data-col-size=\"sm\">8<\/td>\n<td data-start=\"2089\" data-end=\"2116\" data-col-size=\"sm\">Sejarah Filsafat Ilmu II<\/td>\n<td data-start=\"2116\" data-end=\"2159\" data-col-size=\"md\">Pemikiran modern: Descartes, Bacon, Kant<\/td>\n<td data-start=\"2159\" data-end=\"2170\" data-col-size=\"sm\">Diskusi<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"2171\" data-end=\"2262\">\n<td data-start=\"2171\" data-end=\"2175\" data-col-size=\"sm\">9<\/td>\n<td data-start=\"2175\" data-end=\"2203\" data-col-size=\"sm\">Sejarah Filsafat Ilmu III<\/td>\n<td data-start=\"2203\" data-end=\"2243\" data-col-size=\"md\">Kontemporer: Popper, Kuhn, Feyerabend<\/td>\n<td data-start=\"2243\" data-end=\"2262\" data-col-size=\"sm\">Studi literatur<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"2263\" data-end=\"2350\">\n<td data-start=\"2263\" data-end=\"2268\" data-col-size=\"sm\">10<\/td>\n<td data-start=\"2268\" data-end=\"2284\" data-col-size=\"sm\">Metode Ilmiah<\/td>\n<td data-start=\"2284\" data-end=\"2330\" data-col-size=\"md\">Deduktif, induktif, verifikasi, falsifikasi<\/td>\n<td data-start=\"2330\" data-end=\"2350\" data-col-size=\"sm\">Latihan analisis<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"2351\" data-end=\"2433\">\n<td data-start=\"2351\" data-end=\"2356\" data-col-size=\"sm\">11<\/td>\n<td data-start=\"2356\" data-end=\"2373\" data-col-size=\"sm\">Paradigma Ilmu<\/td>\n<td data-start=\"2373\" data-end=\"2413\" data-col-size=\"md\">Normal science, revolusi sains (Kuhn)<\/td>\n<td data-start=\"2413\" data-end=\"2433\" data-col-size=\"sm\">Diskusi kelompok<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"2434\" data-end=\"2526\">\n<td data-start=\"2434\" data-end=\"2439\" data-col-size=\"sm\">12<\/td>\n<td data-start=\"2439\" data-end=\"2462\" data-col-size=\"sm\">Kritik terhadap Ilmu<\/td>\n<td data-start=\"2462\" data-end=\"2511\" data-col-size=\"md\">Ilmu dan ideologi, relativisme, postmodernisme<\/td>\n<td data-start=\"2511\" data-end=\"2526\" data-col-size=\"sm\">Debat kelas<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"2527\" data-end=\"2606\">\n<td data-start=\"2527\" data-end=\"2532\" data-col-size=\"sm\">13<\/td>\n<td data-start=\"2532\" data-end=\"2557\" data-col-size=\"sm\">Ilmu, Agama, dan Moral<\/td>\n<td data-start=\"2557\" data-end=\"2591\" data-col-size=\"md\">Hubungan, integrasi, dialektika<\/td>\n<td data-start=\"2591\" data-end=\"2606\" data-col-size=\"sm\">Studi kasus<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"2607\" data-end=\"2699\">\n<td data-start=\"2607\" data-end=\"2612\" data-col-size=\"sm\">14<\/td>\n<td data-start=\"2612\" data-end=\"2640\" data-col-size=\"sm\">Ilmu dalam Konteks Sosial<\/td>\n<td data-start=\"2640\" data-end=\"2685\" data-col-size=\"md\">Ilmu, teknologi, dan tanggung jawab sosial<\/td>\n<td data-start=\"2685\" data-end=\"2699\" data-col-size=\"sm\">Presentasi<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"2700\" data-end=\"2774\">\n<td data-start=\"2700\" data-end=\"2705\" data-col-size=\"sm\">15<\/td>\n<td data-start=\"2705\" data-end=\"2725\" data-col-size=\"sm\">Review &amp; Refleksi<\/td>\n<td data-start=\"2725\" data-end=\"2755\" data-col-size=\"md\">Rangkuman, dialog reflektif<\/td>\n<td data-start=\"2755\" data-end=\"2774\" data-col-size=\"sm\">Diskusi terbuka<\/td>\n<\/tr>\n<tr data-start=\"2775\" data-end=\"2853\">\n<td data-start=\"2775\" data-end=\"2780\" data-col-size=\"sm\">16<\/td>\n<td data-start=\"2780\" data-end=\"2797\" data-col-size=\"sm\">Evaluasi Akhir<\/td>\n<td data-start=\"2797\" data-end=\"2839\" data-col-size=\"md\">Ujian atau paper refleksi filsafat ilmu<\/td>\n<td data-start=\"2839\" data-end=\"2853\" data-col-size=\"sm\">Ujian\/Esai<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<div tabindex=\"-1\"><\/div>\n<div class=\"group _tableWrapper_1rjym_13 flex w-fit flex-col-reverse\" tabindex=\"-1\"><strong data-start=\"2864\" data-end=\"2887\">Metode Pembelajaran<\/strong><\/div>\n<\/div>\n<ul data-start=\"2890\" data-end=\"3029\">\n<li data-start=\"2890\" data-end=\"2912\">\n<p data-start=\"2892\" data-end=\"2912\">Ceramah interaktif<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"2913\" data-end=\"2941\">\n<p data-start=\"2915\" data-end=\"2941\">Diskusi kelas &amp; kelompok<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"2942\" data-end=\"2966\">\n<p data-start=\"2944\" data-end=\"2966\">Presentasi mahasiswa<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"2967\" data-end=\"3000\">\n<p data-start=\"2969\" data-end=\"3000\">Studi literatur &amp; teks klasik<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"3001\" data-end=\"3029\">\n<p data-start=\"3003\" data-end=\"3029\">Penugasan esai reflektif<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p data-start=\"3003\" data-end=\"3029\"><strong data-start=\"3040\" data-end=\"3064\">Evaluasi \/ Penilaian<\/strong><\/p>\n<ul data-start=\"3067\" data-end=\"3219\">\n<li data-start=\"3067\" data-end=\"3102\">\n<p data-start=\"3069\" data-end=\"3102\">Kehadiran &amp; Partisipasi: 10\u201315%<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"3103\" data-end=\"3127\">\n<p data-start=\"3105\" data-end=\"3127\">Tugas &amp; Esai: 20\u201325%<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"3128\" data-end=\"3147\">\n<p data-start=\"3130\" data-end=\"3147\">Presentasi: 20%<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"3148\" data-end=\"3178\">\n<p data-start=\"3150\" data-end=\"3178\">Ujian Tengah Semester: 20%<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"3179\" data-end=\"3219\">\n<p data-start=\"3181\" data-end=\"3219\">Ujian Akhir Semester \/ Paper: 25\u201330%<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p data-start=\"3181\" data-end=\"3219\"><strong data-start=\"3230\" data-end=\"3249\">Referensi Utama<\/strong><\/p>\n<ol data-start=\"3252\" data-end=\"3535\">\n<li data-start=\"3252\" data-end=\"3323\">\n<p data-start=\"3255\" data-end=\"3323\">Jujun S. Suriasumantri, <em data-start=\"3279\" data-end=\"3321\">Filsafat Ilmu: Sebuah Pengantar Populer.<\/em><\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"3324\" data-end=\"3369\">\n<p data-start=\"3327\" data-end=\"3369\">Louis O. Kattsoff, <em data-start=\"3346\" data-end=\"3367\">Pengantar Filsafat.<\/em><\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"3370\" data-end=\"3416\">\n<p data-start=\"3373\" data-end=\"3416\">The Liang Gie, <em data-start=\"3388\" data-end=\"3414\">Pengantar Filsafat Ilmu.<\/em><\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"3417\" data-end=\"3471\">\n<p data-start=\"3420\" data-end=\"3471\">Karl Popper, <em data-start=\"3433\" data-end=\"3469\">The Logic of Scientific Discovery.<\/em><\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"3472\" data-end=\"3535\">\n<p data-start=\"3475\" data-end=\"3535\">Thomas S. Kuhn, <em data-start=\"3491\" data-end=\"3533\">The Structure of Scientific Revolutions.<\/em><\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/article>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Semoga bermanfaat adanya. Barakallahu fiikum. (*)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Minasatene-Pangkep, 21 September 2025<\/p>\n<p>(*<em><strong> Muhammad Farid Wajdi<\/strong><\/em>, Guru\/Mahasiswa Pascasarjana (S2) Dirasah Islamiyah UIN Alauddin Makassar<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":15374,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","blog-kat":[105],"class_list":["post-15373","blog","type-blog","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","blog-kat-artikel-esai"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Contoh Silabus Ringkas Mata Kuliah &quot;Pengantar Filsafat Ilmu&quot; - Blog Pesantren Modern Putri IMMIM Pangkep<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Oleh: Muhammad Farid Wajdi *) BLOGGURU - Anda seorang dosen pascasarjana yang mengasuh Mata Kuliah &quot;Pengantar Filsafat Ilmu&quot;? ataukah Anda seorang\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"id_ID\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Contoh Silabus Ringkas Mata Kuliah &quot;Pengantar Filsafat Ilmu&quot; - Blog Pesantren Modern Putri IMMIM Pangkep\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Oleh: Muhammad Farid Wajdi *) BLOGGURU - Anda seorang dosen pascasarjana yang mengasuh Mata Kuliah &quot;Pengantar Filsafat Ilmu&quot;? ataukah Anda seorang\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Blog Pesantren Modern Putri IMMIM Pangkep\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-09-21T02:30:36+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/WhatsApp-Image-2025-09-18-at-12.38.29-1.jpeg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"600\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Estimasi waktu membaca\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"2 menit\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/blog\\\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/blog\\\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\\\/\",\"name\":\"Contoh Silabus Ringkas Mata Kuliah \\\"Pengantar Filsafat Ilmu\\\" - Blog Pesantren Modern Putri IMMIM Pangkep\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/blog\\\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/blog\\\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/09\\\/WhatsApp-Image-2025-09-18-at-12.38.29-1.jpeg\",\"datePublished\":\"2025-09-21T02:30:02+00:00\",\"dateModified\":\"2025-09-21T02:30:36+00:00\",\"description\":\"Oleh: Muhammad Farid Wajdi *) BLOGGURU - Anda seorang dosen pascasarjana yang mengasuh Mata Kuliah \\\"Pengantar Filsafat Ilmu\\\"? ataukah Anda seorang\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/blog\\\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"id\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/blog\\\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"id\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/blog\\\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/09\\\/WhatsApp-Image-2025-09-18-at-12.38.29-1.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/09\\\/WhatsApp-Image-2025-09-18-at-12.38.29-1.jpeg\",\"width\":800,\"height\":600},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/blog\\\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Beranda\",\"item\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Blog Guru\",\"item\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/blog\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Contoh Silabus Ringkas Mata Kuliah &#8220;Pengantar Filsafat Ilmu&#8221;\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/\",\"name\":\"Blog Pesantren Modern Putri IMMIM Pangkep\",\"description\":\"Kabupaten Pangkajene dan Kepulauan\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"id\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/#organization\",\"name\":\"IMMIM Pangkep\",\"url\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"id\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/06\\\/cropped-immim.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/06\\\/cropped-immim.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"IMMIM Pangkep\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/immimpangkep.ponpes.id\\\/blogguru\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Contoh Silabus Ringkas Mata Kuliah \"Pengantar Filsafat Ilmu\" - Blog Pesantren Modern Putri IMMIM Pangkep","description":"Oleh: Muhammad Farid Wajdi *) BLOGGURU - Anda seorang dosen pascasarjana yang mengasuh Mata Kuliah \"Pengantar Filsafat Ilmu\"? ataukah Anda seorang","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/","og_locale":"id_ID","og_type":"article","og_title":"Contoh Silabus Ringkas Mata Kuliah \"Pengantar Filsafat Ilmu\" - Blog Pesantren Modern Putri IMMIM Pangkep","og_description":"Oleh: Muhammad Farid Wajdi *) BLOGGURU - Anda seorang dosen pascasarjana yang mengasuh Mata Kuliah \"Pengantar Filsafat Ilmu\"? ataukah Anda seorang","og_url":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/","og_site_name":"Blog Pesantren Modern Putri IMMIM Pangkep","article_modified_time":"2025-09-21T02:30:36+00:00","og_image":[{"width":800,"height":600,"url":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/WhatsApp-Image-2025-09-18-at-12.38.29-1.jpeg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Estimasi waktu membaca":"2 menit"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/","url":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/","name":"Contoh Silabus Ringkas Mata Kuliah \"Pengantar Filsafat Ilmu\" - Blog Pesantren Modern Putri IMMIM Pangkep","isPartOf":{"@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/WhatsApp-Image-2025-09-18-at-12.38.29-1.jpeg","datePublished":"2025-09-21T02:30:02+00:00","dateModified":"2025-09-21T02:30:36+00:00","description":"Oleh: Muhammad Farid Wajdi *) BLOGGURU - Anda seorang dosen pascasarjana yang mengasuh Mata Kuliah \"Pengantar Filsafat Ilmu\"? ataukah Anda seorang","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/#breadcrumb"},"inLanguage":"id","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"id","@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/#primaryimage","url":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/WhatsApp-Image-2025-09-18-at-12.38.29-1.jpeg","contentUrl":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/WhatsApp-Image-2025-09-18-at-12.38.29-1.jpeg","width":800,"height":600},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/contoh-silabus-ringkas-mata-kuliah-pengantar-filsafat-ilmu\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Beranda","item":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Blog Guru","item":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Contoh Silabus Ringkas Mata Kuliah &#8220;Pengantar Filsafat Ilmu&#8221;"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/#website","url":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/","name":"Blog Pesantren Modern Putri IMMIM Pangkep","description":"Kabupaten Pangkajene dan Kepulauan","publisher":{"@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"id"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/#organization","name":"IMMIM Pangkep","url":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"id","@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/cropped-immim.png","contentUrl":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/cropped-immim.png","width":512,"height":512,"caption":"IMMIM Pangkep"},"image":{"@id":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-json\/wp\/v2\/blog\/15373","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-json\/wp\/v2\/blog"}],"about":[{"href":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/blog"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15373"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15374"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15373"}],"wp:term":[{"taxonomy":"blog-kat","embeddable":true,"href":"https:\/\/immimpangkep.ponpes.id\/blogguru\/wp-json\/wp\/v2\/blog-kat?post=15373"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}