Selasa, 06 Okt 2026
  • Pondok Pesantren Putri IMMIM Pangkep, Pesantren yang khusus menerima santri putri ini, kampusnya berada di bilangan jalan poros Kecamatan Minasatene Kabupaten Pangkep

Kitab Apa Saja yang Menjadi Sandaran dalam Mazhab Syafi’i?

Imam Syafi'i. (foto: ist/*)

Imam Syafi’i. (foto: ist/*)

Related Post: Muliakan Dirimu dengan Ilmu

BLOGGURU – Syaikh ‘Allamah Muhaddits ‘Abdul ‘Aziz bin Marzuq ath-Thuraifi fakallahu asrah berkata ketika menjelaskan profil Madzhab Syafi‘i pada salah satu ceramahnya,

 

المزني اختصر كتاب الأم في كتابه المختصر، فسمي مختصر المزني، ومختصر المزني شرحه إمام الحرمين في كتابه نهاية المطلب، فكتاب الأم هو الأصل، ثم جاء

الغزالي فشرح نهاية المطلب في ثلاثة كتب، شرحها في كتابه الوسيط والبسيط والوجيز، هذه ثلاثة كتب لشرح نهاية المطلب، وهي للإمام الغزالي عليه رحمة الله

ثم جاء الإمام الرافعي عليه رحمة الله، فشرح كتاب الوجيز في كتابه المحرر، فجاء الإمام النووي رحمه الله فاختصر كتاب المحرر في كتابه منهاج الطالبين، فجاء

بعد ذلك ابن حجر الهيتمي ، فشرح منهاج الطالبين في كتاب سماه تحفة المحتاج في شرح المنهاج، وهذا المنهاج هو للإمام النووي منهاج الطالبين، والمنهاج هو مختصر

للمحرر، والمحرر للرافعي ،والمحرر إنما أخذه من الوجيز، والوجيز إنما أخذه من نهاية المطلب، ونهاية المطلب أخذه من مختصر المزني،ومختصر المزني من كتاب الأم للشافعي

ولهذا إذا أراد طالب العلم أن يحرر مسألة عليه أن يذهب إلى الأم ويأخذ القول بعد ذلك، ثم إذا أراد أن ينظر في عمدة المذهب عند المتأخرين فلينظر في كتاب المنهاج للإمام

النووي ، وكذلك شرحه تحفة المحتاج لـابن حجر ، وشرح الرملي للمنهاج للإمام النووي ، وهو نهاية المحتاج، فهذه الكتب الثلاثة، المنهاج وتحفة المحتاج، وكتاب

الرملي، هي عمدة المتأخرين من الشافعية

Artinya:

“al-Muzani meringkas kitab al-Umm pada kitabnya, al-Mukhtashar, sehingga kitab tadi disebut sebagai Mukhtashar al-Muzani. Mukhtashar al-Muzani diberi penjelasan (syarh) oleh Imam al-Haramain pada kitabnya, Nihayyah al-Mathlab. Artinya, kitab al-Umm merupakan asal mulanya. Kemudian datang al-Ghazali, beliau memberi penjelasan (syarh) Nihayyah al-Mathlab pada tiga kitab. Beliau men-syarh-nya di kitab al-Wasith, al-Basith, dan al-Wajiz. Tiga kitab ini merupakan penjelasan untuk kitab Nihayyah al-Mathlab milik Imam al-Ghazali ‘alaihi rahmatullah. Kemudian datang Imam ar-Rafi‘i ‘alaihi rahmatullah, beliau men-syarh kitab al-Wajiz pada kitabnya, al-Muharrar. Kemudian datang Imam an-Nawawi rahimahullah, beliau meringkas kitab al-Muharrar pada kitabnya, Minhaj ath-Thalibin. Lalu datang sesudahnya Ibnu Hajar al-Haitami, beliau memberi penjelasan kitab Minhaj ath-Thalibin pada kitab yang dinamakan sebagai Tuhfah al-Muhtaj fi Syarh al-Minhaj. Al-Minhaj di sini maksudnya adalah Minhaj ath-Thalibin milik Imam an-Nawawi. Al-Minhaj sendiri merupakan ringkasan dari al-Muharrar, sedang al-Muharrar adalah milik ar-Rafi‘i. Al-Muharrar sendiri diambil dari al-Wajiz, sedang al-Wajiz diambil dari Nihayyah al-Mathlab. Nihayyah al-Mathlab sendiri diambil dari Mukhtashar al-Muzani, sedang Mukhtashar al-Muzani diambil dari kitab al-Umm milik asy-Syafi‘i.

Oleh karena itu, jika seorang penuntut ilmu ingin melakukan tahrir (menyeleksi) suatu perkara, maka ia dapat merujuk pada kitab al-Umm dan kemudian mengambil pendapat sesudahnya. Kemudian jika ia hendak melihat landasan mazhab oleh para ulama Mutaakhkhirin, maka ia dapat merujuk pada kitab al-Minhaj oleh Imam an-Nawawi. Begitu pula dengan penjelasannya, Tuhfah al-Muhtaj oleh Ibnu Hajar, dan juga penjelasan ar-Ramli untuk al-Minhaj milik Imam an-Nawawi, yaitu Nihayyah al-Muhtaj. Jadi, tiga kitab ini, yaitu al-Minhaj, Tuhfah al-Muhtaj, dan kitab ar-Ramli, merupakan landasan ulama Mutaakhkhirin dari mazhab Syafi‘i.”

Sumber:  Manhajiyyah Dirasah Fiqh al-Aimmah al-Arba‘ah versi Islam Web

Post Terkait

Dampak Maksiat
27 Feb 2025

Dampak Maksiat

0 Komentar

KELUAR